OŠTEĆENJA ZDRAVLJA I PRIRODNA SMRT


Poremećaj funkcije ili građe organa, dijelova tijela ili cijelog organizma nazivamo oštećenjem zdravlja (laesio valetudinis). Uzroci oštećenja zdravlja mogu biti prirodni ili nasilni.
Prirodno oštećenje zdravlja (laesio valetudinis naturalis) ili obolenje (morbus) nastaje iz prirodnih uzroka, egzogenih ili endogenih, prema tome da li potiču izvan čovječijeg tijela ili iz samog tijela. Smrt usljed prirodnog oštećenja zdravlja je prirodna smrt (mors naturalis).
Nasilno oštećenja zdravlja (laesio valetudinis violenta), ili povrede (trauma) su isključivo egzogenog porijekla: mehanički, fizički, asfiktički itd. Smrt usljed nasilnog oštećenja zdravlja je nasilna smrt (mors violenta). Po svom porijeklu nasilna smrt je
-zadesna (accidens),
-samoubilačka (suicidium) ili
-ubilačka (homicidium).
Oštećenje zdravlja, prirodno ili nasilno, može se završiti potpunom ili djelimičnom sanacijom ali i sa smrtnim ishodom (mors).
PRIRODNA SMRT
Prirodna smrt može biti predmet sudsko medicinskog vještačenja ako je smrt nastupila pod sumnjivim okolnostima, ili kada je uzrok smrti nepoznat. Provjeravanje uzroka smrti i uklanjanje sumnji na nasilnu smrt, utvrđuje se obdukovanjem leša. (Pregled i obdukcija leša preduzeće se uvijek kada o nekom smrtnom slučaju postoji sumnja…”, čl.252. ZKP).
Nejasna prirodna smrt proističe i nejasnih prirodnih oboljenja, to jest nepoznatih, sumnjivih ili naprasnih tjelesnih obolenja. Prema tome nejasna prirodna smrt može biti:
-nepoznata prirodna smrt,
-sumnjiva prirodna smrt i
-naprasna prirodna smrt.

NEPOZNATA PRIRODNA SMRT (MORS IGNOTA) je ona, kod koje je uzrok umiranja nepoznat. Nepoznavanje uzroka smrti imamo kod umrlih bez očevidaca i bez prisutnika, zatim umrlih na javnim mjestima, izvan kuće i nađenih leševa u šumi, na ulici, ili nekim skrivenim mjestima. U svim tim slučajevima uzrok smrti je nepoznat, pa je radi toga potrebna sudsko medicinska verifikacija.

SUMNJIVA PRIRODNA SMRT (MORS SUSPECTA) je svaka ona nejasna prirodna smrt koja izaziva sumnju na nasilnu smrt, ili čiji uzorak izgleda nasilan. Sumnju na nasilnu smrt može izazvati nalaz ozljeda po tijelu i sl., neovisno od toga da li su one nanesene namjerno, ili nenamjerno, slučajno, u agoniji, za vrijeme sinkope ili lipotimije.

NAPRASNA PRIRODNA SMRT (MORS SUBITA) je svaka ona prirodna smrt, kod koje, se umiranje završilo za kratko vrijeme, ali kod osoba prividno zdravih.
-To umiranje može biti vrlo kratkotrajno, nekoliko sekundi ili minuta, dakle trenutno, i takva smrt je trenutna naprasna smrt (mors momentanea). Napresna smrt dešava se u budnom stanju, u snu, u ležećem položaju, kao i za vrijeme sjedenja ili kretanja, pri tjelesnom naprezanju, polnom snošaju itd. Zbog kratkoće vremena umiranja, na lešu se neće naći znaci agonije, to jest kod leševa trenutno umrlih osoba nema edema pluća, krv je u tečnom stanju, a jetra sadrži glikogena.
-Ili umiranje, koje slijedi naprasnom oboljenju od nekoliko sati, ili slijedi naglom pogoršanju obolenja, nazivamo ubrzana naprasna smrt (mors accelerata). Kod leševa, ubrzano umrlih nalazimo plućni edem, zgrudvanu krv, kao i iščezlog glikogena iz jetre.

Kod agonalne smrti nalazimo agonalne promjene: edem pluća, zgrušanu krv i iščezlost glikogena iz jetre, ali i degenerativne promjene na paremhimnim organima organizma, kao i kataralne promjene na respiratornim organima.
Najčešći uzorci naprasne prirodne smrti su hronične aterosklerotične promjene na arterijama srca. Srčano koronarno obolenje obuhvata sve oblike oštećenja srčanog mišića, koje rezultira iz koronorane insuficijencije. Koronarna insuficijencija posljedica je uglavnom arteriosklerotičnog suženja koronarnih arterija. Okluzija koronarnih arterija ili njenih grana praćena je infarktom miokarda.
Trenutna, naprasna prirodna smrt, može nastupiti kao posljedica inflamatornih i degenerativnih obolenja srčanog mišića, kao i hroničnih i toksičnih oštećenja uzrokovanih djelovanjem alkohola.
Naprasne prirodne smrti česte su usljed krvarenja u mozgu. Apoplektična krvarenja, kao i cerebralna krvarenja druge etiologije, zatim subarahnoidealna krvarenja, usljed rascjepa aneurizme moždanih arterija, zbog naprasnosti umiranja zahtijevaju provjeravanje i razjašnjavanje uzroka smrti.
Jedan od uzroka naprasne smrti je trombna embolija plućnih arterija(embolia thrombotica art. pulmonalis). Odvajanje tromba i njegovo prenošenje u plućne arterije uvjetovano je pored ostalog i naglim pokretima, defekacijom, naglim porastom pritiska itd.
Do nagle prirodne smrti rjeđe dolazi usljed krvarenja iz hronične grizlice želuca, ili zbog vanmaterične trudnoće.

Poseban sudsko medicinski značaj ima naprasna smrt kod posebnog stanja organizma, kao na primjer timiko-limfatičke konstitucije. U nekim slučajevima naprasne smrti, obdukcioni nalaz je negativan, odnosno nije se moglo ustanoviti postojanje patoloških promjena, koje bi mogle objasniti uzrok smrti. U takvim slučajevima, uvijek se nađe
-perzistencija vilače i
-hiperplazija limfatičkog aparata, uz to
-hipoplazija arterija (aorta angusta)
-srži nadbubrežnih žlijezda i polnih organa.
-nježnost i bljedoća kože,
-heteroseksualna dlakavost osobito bručika,
-hiperplazija slezine,
-embrionalna lobulacija bubrega,
-uvećanje crevuljka,a to su znaci posebnog stanja organizma – timiko-limfatične konstitucije, koja sama za sebe nije uzrok trenutne naprasne smrti, već samo jedan činilac, čiji istovremeni sticaj može proizvesti naprasnu smrt. Prema tome, sudsko medicinski značaj timiko-limfatičke konstitucije je u tome što je kod takvih osoba smanjena otpornost prema noksama uopšte, i izražena dispozicija za naprasnu smrt.

U mehanizmu naprasnog umiranja, izvjesna tjelesna i psihička stanja imaju ulogu podsticajnih činioca. To su povodi smrti (occasio mortis) koji podstiču djelovanje uzroka smrti.

Činilac koji ne podstiče, nego isključivo potpomaže štetno djelovanje uzroka smrti je uslov smrti (condito mortis). Podsticajni činioci su spoljašnji ili unutrašnji, može ih biti dva ili više. To su:
-stanje vrenja,
-alkoholisanost,
-infekcija,
-gripozna stanja,
-uzuđenje,
-naprezanje,
-polni snošaj (“Slatka smrt”) itd.

Sem kod odraslih, naprasne smrti nisu nerijetke kod novorođenčadi (neonatus) i dojenčadi (infans lactens). Uzroci naprasne smrti kod novorođenčadi i dojenčadi su anomalije vitalnih organa, upale respiracionih organa, digestivnih organa, porođajna intrakranijalna krvarenja, akutne infektivne bolesti i dr.[/lang_ba]

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*


Ova web-stranica koristi Akismet za zaštitu protiv spama. Saznajte kako se obrađuju podaci komentara.