Hemodijaliza – Hemodialysis

hemodijaliza
hemodijaliza

hemodijaliza
hemodijaliza

Hemodijaliza je terapeutski postupak kojim se od 1960. god. kod terminalne renalne insuficijencije relativno uspješno zamjenjuje ekskretorna, ali ne i endokrina funkcija bubrega. Hemodijaliza nije idealna zamjena bubrežne funkcije, ali se sa njom postiže depuracija organizma eliminacijom endogenih toksičnih i suvišnih metabolita iz organizma. Njenom primjenom se reguliše konstantnost unutrašnje sredine i hidratacija organizma. Hormonske funkcije bubrega koje se sastoje u stvaranju renina, eritropoetina i prostaglandina ne mogu se uspostaviti primjenom vještačkog bubrega.

Hemodijaliza se zasniva na fizičkim zakonima diuzije i ultrafiltracije. Dijaliza se odvija kroz semipermeabilnu membranu, koja se nalazi između krvnog prostora i prostora za dijalizirajuči rastvor. Dijalizat je sličan deproteiniziranoj plazmi. Na principu difuzije prolaze rastvorene materije kroz pore membrane iz sredine sa koncentrovanijim rastvorom u prostor manje koncentracije, sve dok se ne izjednači gradijent koncentracija između dva prostora. Na ovaj način se reguliše elektrolitski disbalans, eliminišu azotne materije,
održavaju izojonija, izotonija, izohidrija i acidobazna ravnoteža.

Konstrukcija dijalizatora je podešena tako da s jedne strane membrane teče krv, a s druge strane, u suprotnom smjeru, protiče dijalizat. Najčešće se za dijalizator upotrebljavaju celofanske membrane od kuprofana, ili su sintetičke, poliakrilonitrilne i polikarbonatne. Proizvode se dijalizatori za jednokratnu upotrebu cilindričnog, pločastog ili kapilarnog oblika, standardne površine 1 m2.

Da bi se uspostavila ekstrakorporalna cirkulacija krvi kroz vještački bubreg, odnosno dijalizator, potrebno je operativno uraditi supkutanu arteriovensku fistulu. U cilju sprečavanja zgrušavanja krvi u toku hemodijalize neophodno je heparinizacijom dovesti do hipokoagulacije, kojom se sprečava tromboza, a ne provocira krvarenje. Teži se provođenju hemodijalize bez heparina ili sa minimalnim dozama.

Terminalna renalna insuficijencija se može dugo godina suzbijati primjenom hemodijalize, tri puta nedjeljno, u trajanju 5-6 sati.

Peritonealna dijaliza

Peritonealna dijaliza ili intrakorporalna hemodijaliza se zasniva na korišćenju biološke membrane peritoneuma, koja se prostire na 1,5-2,0 m2 bogato vaskularizirane površine. Fizički procesi difuzije i osmoze razmjenjuju materije, zbog razlika u njihovim koncentracijama između krvotoka i rastvora za dijalizu, kroz prirodnu i široku peritonealnu membranu. Veličina pora u peritoneumu omogućava depuraciju i molekula srednje veličine, od 500 do 3500 daltona, koje se identifikuju kao „uremički toksini”, vrlo značajni u patogenezi uremičkog sindroma.

Peritonealnom dijalizom se uklanjaju nagomilani produkti metabolizma, uspostavljaju elektrolitska, hidrična i acidobazna ravnoteža, nešto sporije nego hemodijalizom. Depuracioni procesi u peritonealnoj dijalizi su bliži fiziološkim uslovima nego u hemodijalizi.

Postavljanje katetera za akutnu peritonealnu dijalizu vrši se u donjoj medijalnoj liniji, 2-5 cm ispod umbilikusa, stiletom postavljenim u kateter. Trajni silastični Tenckhoffov biokompatibilni kateter se, nakon postavljanja u peritonealnu duplju do Douglasove
jame, izvodi napolje kroz tunel dug 5-10 cm i fiksira za peritoneum i potkožno masno tkivo. Ovakvim implantiranjem katetera postiže se bolja zaštita od infekcije i mogućnost dugotrajne primjene peritonealne dijalize u hroničnoj renalnoj insuficijenciji. Kroz kateter se intraperitonealno infundirá 2 litra rastvora za dijalizu, po sastavu sličnom deproteiniziranoj plazmi. Rastvor se obično nakon pola sata, kada se postigne ekvilibrijum
u koncentracijama, putem slobodnog pada evakuiše. Intermitentni postupak unošenja i ispuštanja tečnosti za dijalizu primjenjuje se u akutnoj renalnoj insufici-
jenciji.

Kontinuirana ambulantna peritonealna dijaliza se provodi kod hroničnih renalnih insuficijencija. Rastvor se mijenja 3 do 5 puta u toku dana, obezbjeđujući neprekidno prisustvo po 2 litra tečnosti u peritonealnoj šupljini. Kontinuirana ciklička peritonealna dijaliza je modifikacija CAPD, koja se sastoji u automatskom mijenjanju tečnosti za dijalizu u toku noći, dok se u toku dana intraperitonealno nalazi 2 litra rastvora.

1 Trackback / Pingback

  1. Tweets that mention Hemodijaliza – Hemodialysis | medicina - health -- Topsy.com

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*


Ova web-stranica koristi Akismet za zaštitu protiv spama. Saznajte kako se obrađuju podaci komentara.